Gần đây có một số bạn trên nihonblog.com thường hay hỏi một câu như vậy: “chỉ biết tiếng Nhật thì có xin việc được không?”. Các bạn hỏi vậy cũng là làm khó mình. Lý do sâu xa nằm trong mục đích mà bạn muốn hỏi. Để mình giải thích rõ hơn. Hỏi vậy thì chỉ có hai cách trả lời “được” hay là “không được”, mà mình không thể trả lời cách nào cả, vì động cơ bạn hỏi thể hiện một quan niệm khác trong việc học tập, đặc biệt là học tiếng Nhật, nên dù có trả lời thế nào cũng khó giúp được cho các bạn.
Và những bạn hỏi như thế, thì theo kinh nghiệm của mình, điều mà bạn cần không phải là câu trả lời “được” hay “không” mà là thay đổi cái “mindset” vốn ăn sâu trong các bạn quá lâu.
Nếu trả lời ĐƯỢC
Nếu mình trả lời “Chỉ biết tiếng Nhật vẫn xin việc được!” thế là các bạn lại hiểu thành “Mình chỉ cần biết tiếng Nhật thôi, không cần phải học thêm gì khác!“. Mà mình thì đâu có ý đó. Nguyên do là cái tư duy “lười biếng” (của rất nhiều thanh niên ngày nay) cứ đeo bám mãi trong quyết định của mỗi cá nhân. Ai cũng thích làm việc gì đó ít ít thôi nhưng kiếm được nhiều tiền. Những bạn mong câu trả lời như thế này đa phần là thấy người ta học tiếng Nhật lương cao, thế là quyết định nhảy ngành nghề, mong muốn trong thời gian nhanh chóng có thể lấy được N3 và xin việc. Hoặc là những bạn dự định thì vào khoa tiếng Nhật của trường đại học nào đó, phải học chuyên ngữ và không học một chuyên môn nào khác, nên lo lắng cho tương lai.
Nhưng mình muốn nhấn mạnh lại, mình không có ý đó. Ngày xưa mình học 4 năm tiếng Nhật, ra trường cũng chỉ biết có mỗi tiếng Nhật chứ chẳng có chuyên môn gì khác, nhưng sau một năm, mình phải nỗ lực nhiều + đam mê về IT và mới xin được việc ở công ty IT của Nhật.
Thế nên, những ai mong câu trả lời “chỉ biết tiếng Nhật vẫn xin việc được” thì đừng tự giới hạn bản thân mình. Cái quan trọng là không ngừng học hỏi để nâng cao trình độ. Người Nhật và công ty Nhật cũng không thích cái mindset thụ động, rập khuôn, không cầu tiến như vậy đâu. Và điều đó cũng bất lợi cho cuộc sống các bạn.
Nếu trả lời KHÔNG ĐƯỢC
Nếu mình trả lời “Chỉ biết tiếng Nhật thì không xin việc được!”, thì các bạn lại hiểu thành “Ôi chào, tiếng Nhật đã khó, học thì mất thời gian, lại còn phải học thêm chuyên môn khác thì mới xin việc được, học làm gì cho mệt!“. Mà mình thì lại càng không có ý đó. Đồng ý học tiếng Nhật khá mệt, nhưng không phải là không thể, chỉ là bạn trở thành người nhút nhát không dám thách thức bản thân.
Những bạn này sẽ không bao giờ biết tiếng Nhật là gì, tiếng Nhật hay như thế nào? Chỉ biết tiếng Nhật qua lời mô tả tiêu cực của người khác. Trong khi đó, cả một thế giới về văn hóa, ngôn ngữ, nghề nghiệp phong phú với tiếng Nhật vẫn đang sôi động phía trước, nhưng bạn lại tự giới hạn mình trong những nhận định tiêu cực như vậy. Còn nếu bạn đã quyết định học tiếng Nhật rồi, mà nghe những quan niệm như vậy thì KỆ đi. Vì nó chỉ đúng với những ai tư duy như vậy thôi.
Lần này, nguyên nhân vẫn là do cái tư duy “lười biếng” đó. Thế nên, ngay từ đầu bài mình đã nói, trả lời thế nào cũng không được. Từ đó, hễ gặp người quen nào hỏi mình câu như thế, mình đều trả lời “cái đó tùy ở bạn thôi!”.
Tùy ở bạn thôi …
Có nghĩa là thế này. Bạn không thể học ngôn ngữ của một đất nước và không hiểu gì về văn hóa (điều này vô lý). Và nếu đã hiểu về văn hóa, bạn cũng hiểu con người của đất nước quan tâm gì, sống như thế nào? Và như thế, ngôn ngữ mở ra trước mắt bạn cả một chân trời mới với rất nhiều chuyên ngành phong phú. Nên mình nhận định, ngôn ngữ là cánh cửa của mọi ngành nghề. Những người quen của mình học tiếng Nhật mỗi người một ngành không ai giống ai, nhưng xuất phát điểm thì chỉ biết có mỗi tiếng Nhật mà thôi. Tất cả những yếu tố còn lại phụ thuộc vào năng lực, sở thích, định hướng nghề nghiệp. Và điều quan trọng hơn hết, LÀ ĐỪNG GIỚI HẠN bản thân bằng những suy nghĩ ngớ ngẫn như mình đã đề cập phía trên.
Viết bài này, mong những bạn sinh viên tương lai có ý định chọn ngành tiếng Nhật đọc được mà suy nghĩ thấu đáo trước kỳ thi đại học.